Geef me de ruimte!

5 oktober 2016 Door Aart Jan Verdoold, algemeen directeur
 
We hebben op dit moment genoeg bebouwde ruimte (ook wel de ‘footprint’) in Nederland. Per hoofd van de bevolking gebruiken we inmiddels behoorlijk wat m² woon-, sport- en werkruimte. Om de groei van het aantal huishoudens én veranderende behoeften aan te kunnen moet er echt wat veranderen. We zijn in een nieuwe werkelijkheid gekomen. Hoog tijd om ruimte te creëren!
 
Ruimte is onmisbaar
Wist u dat het woord ‘ruimte’ in onze taal zo’n 25 betekenissen kent? Vanuit verschillende wetenschappen is het een onmisbaar begrip; van wiskunde tot geografie en van natuurkunde tot de geesteswetenschappen. En uiteraard ook in de context van vastgoed en projectontwikkeling. We beschikken over enorm veel vierkante meters ruimte, maar de fysiek gebouwde ruimte staat sinds de crisis onder druk. En terecht! Er zijn te veel kantoren, te veel winkels, te veel incourante bedrijfsruimten en er is een woningaanbod dat niet aansluit bij de behoeften van deze tijd. Zoals vaak wordt gezegd, moeten we van elke crisis iets leren. Zo ook de vastgoedsector. Maar kijk uit, want het virus van bouwen, bouwen en nog eens bouwen hangt alweer in de lucht.
 
Blijf van de groene weilanden af
Wat we juist wél moeten doen is binnen de bebouwde kom herstructureren om vervolgens vanuit een kwalitatieve openbare ruimte nieuwe, qua footprint kleinere, maar hogere gebouwen te realiseren. Blijf daarbij wel van de groene weilanden af! Gelukkig heeft GREEN nog nooit een stukje weiland aangesneden. Wij zijn altijd binnen de bestaande bebouwde wereld gebleven. Het duurt weliswaar een jaar of 7 tot 10, maar dan heb je wel een universiteitscampus in het centrum van Den Haag, een nieuwe dorpskern in Lopik of een nieuw stukje Alphen aan den Rijn rondom de oude chocoladefabriek: De Baronie. Iets met karakter, een achterliggende gedachte en een hoger doel zijn essentieel; een concept noemen we dat. Daardoor wordt de gebouwde ruimte van toegevoegde waarde voor haar gebruikers.
 
De ruimte van de toekomst
En dat is precies wat we vandaag moeten bedenken, ontwikkelen en bouwen voor de toekomst: vastgoed met een concept. Een concept dat flexibel is, dat zuinig is op gebied van energie en ruimte en dat kwaliteit biedt in zowel de gebouwde vorm als in de openbare ruimte. Geïnspireerd door bijvoorbeeld Ikea (wonen op 30m2) of de ‘Tiny house movement’  gaan we steeds flexibeler en kleiner wonen of we delen onze woonruimte met huisgenoten. Daarnaast zijn hoge gebouwen met weinig parkeerruimte ook steeds meer haalbaar door technologische ontwikkelingen. De zelfrijdende auto komt er tenslotte aan!
 
Duurzaam bouwen
Duurzaam bouwen is niet alleen een gebouw ontwikkelen dat zo lang mogelijk aan onze behoeften kan voldoen. Het is vooral ook een bouwwijze die goed is voor mens én milieu. Het betekent verantwoord omspringen met water, energie en grondstoffen, maar ook met de open (onbebouwde) ruimte. Duurzaam bouwen vraagt met andere woorden om een integrale aanpak waarbij je bewust en vooraf(!) keuzes maakt over hoe je de ruimte wilt gebruiken.
 
Meten is weten
Een andere trend die ik signaleer bestaat uit gebouwen die als datagenerator fungeren, zoals het duurzame kantoorgebouw ‘The Edge’ in Amsterdam. Hier wordt innovatieve technologie ingezet om onder andere te meten hoe het gebouw gebruikt wordt, zodat de kwaliteit van de ruimte optimaal blijft voor de werkenden en het gebouw meer energie levert dan het verbruikt. Dit vind ik een zeer goede ontwikkeling, omdat het gaat waar het om moet gaan: human capital. Of beter gezegd: om échte mensen. Die moet je de ruimte geven.